# Mensenrechtencollege komt geld tekort voor toezicht op AI

- Rubriek: Beleid
- Gepubliceerd: 2026-11-08T15:00:00+01:00
- URL: https://aiweekblad.nl/artikel/mensenrechtencollege-komt-geld-tekort-voor-toezicht-op-ai
- Bron: AI Wereld, [Mensenrechtenwaakhond waarschuwt voor groot jaarlijks tekort bij AI-toezicht](https://aiwereld.nl/nieuws/mensenrechtenwaakhond-waarschuwt-voor-groot-jaarlijks-tekort-bij-ai-toezicht)

> Het College voor de Rechten van de Mens mist vanaf 2028 jaarlijks 1,25 miljoen euro voor zijn AI-toezicht. Maandag praat de Kamer over de digitale begroting.

De instantie die in Nederland moet opletten of AI-systemen de grondrechten van mensen schenden, zegt daar niet genoeg geld voor te krijgen. Het College voor de Rechten van de Mens verwacht vanaf 2028 elk jaar 1,25 miljoen euro tekort te komen. Dat schrijft het in een brief aan de Kamercommissie Digitale Zaken, meldt AI Wereld.

## Minder dan de helft van wat nodig is

Al in 2027 ontbreekt volgens het College 400.000 euro, ongeveer een derde van wat het nodig denkt te hebben. Voor de jaren 2028 tot en met 2031 verwacht het minder dan de helft van het benodigde budget te krijgen. Het ministerie van Binnenlandse Zaken heeft in ambtelijk overleg gewezen op budgettaire beperkingen. Belangrijk om te weten: het tekort is berekend ten opzichte van het bedrag dat het College zelf noodzakelijk vindt.

Met minder geld kan het College naar eigen zeggen minder AI-systemen onderzoeken, minder meldingen opvolgen en minder kennis opbouwen over nieuwe technologie. Schendingen kunnen daardoor langer onder de radar blijven.

## Waar het in de praktijk om gaat

Het College noemt zelf twee voorbeelden. Een werkgever die AI gebruikt om sollicitanten te selecteren of in groepen in te delen. En een systeem in het speciaal onderwijs dat helpt bepalen welke ondersteuning een kind krijgt. In zulke gevallen gaat het om gelijke behandeling en om toegang tot onderwijs voor mensen met een beperking.

Sinds november 2024 is het College aangewezen als grondrechtenautoriteit onder de Europese AI-verordening. Zo'n autoriteit kan via de markttoezichthouder informatie over een AI-systeem opvragen en, als documenten niet genoeg duidelijk maken, om technische tests van een hoogrisicosysteem vragen. Het College is daarbij één schakel in een breder stelsel: de Autoriteit Persoonsgegevens en de Rijksinspectie Digitale Infrastructuur krijgen volgens het kabinetsplan van april een coördinerende rol, en sectortoezichthouders houden elk hun eigen terrein in de gaten.

## Spanning met de nieuwe AI-koers

De waarschuwing komt een paar dagen nadat het kabinet zijn nieuwe AI-visie presenteerde, met onder meer [120 miljoen euro voor een Europees AI-project](https://aiweekblad.nl/artikel/kabinet-presenteert-ai-visie-120-miljoen-voor-europees-ai-project). Het kabinet wil dat bedrijven en overheden AI sneller gaan gebruiken en belooft tegelijk de grondrechten te beschermen. Het College vraagt de Kamer om het geld voor AI-innovatie en het geld voor toezicht beter op elkaar af te stemmen.

Dat is geen abstract punt. De AI-verordening werkt alleen als toezichthouders ook echt kunnen controleren. Een Europese regel die op papier streng is, maar in de praktijk weinig wordt gehandhaafd, biedt burgers weinig bescherming. Het debat over een vergelijkbare rol voor menselijk toezicht speelt overigens ook bij de overheid zelf, die zegt dat besluiten met gevolgen voor burgers niet buiten menselijke controle mogen vallen.

## Maandag in de Kamer

De commissie Digitale Zaken bespreekt maandag 9 november van 10.00 tot 18.00 uur de digitale onderdelen van de begrotingen van Economische Zaken en Klimaat, Binnenlandse Zaken en Justitie en Veiligheid. Het College hoopt dat Kamerleden de financiering van zijn AI-taak daar aankaarten. Welke onderzoeken het met het huidige budget nog wel kan doen, is voorlopig onduidelijk.

_Met AI geschreven door AIweekblad op basis van [Mensenrechtenwaakhond waarschuwt voor groot jaarlijks tekort bij AI-toezicht](https://aiwereld.nl/nieuws/mensenrechtenwaakhond-waarschuwt-voor-groot-jaarlijks-tekort-bij-ai-toezicht) (AI Wereld). Redactiebeleid: https://aiweekblad.nl/redactiebeleid_