Een onderzoeker van de start-up Physical Superintelligence (PSI) heeft met vroege toegang tot Anthropics nieuwe model Claude Fable 5.2 een vraagstuk opgelost waar wetenschappers achttien jaar op zaten. Het gaat om het Aaronson-Ambainis-vermoeden, een probleem uit de quantuminformatica. Dat meldt TechCrunch.
Waar gaat het om?
Het vermoeden gaat over de vraag in welke gevallen quantumcomputers problemen sneller kunnen oplossen dan gewone computers. Het bewijs sluit één route af waarlangs quantumcomputers bepaalde lastige problemen razendsnel zouden kunnen kraken, maar niet alle routes. "Het is een negatief resultaat waardoor mensen weten: daar hoeven we niet meer te zoeken," zegt onderzoeker David Turturean, die net bij MIT afstudeerde.
Scott Aaronson, een van de twee wetenschappers die het probleem formuleerden, schrijft dat hij het bewijs zelf niet helemaal begrijpt, maar het toch voor juist houdt. Het bewijs is automatisch vertaald naar Lean, een programmeertaal waarin een computer wiskundige bewijzen stap voor stap controleert, en uitgelegd door een team toponderzoekers met wie PSI de oplossing deelde. Aaronson zegt zich tegelijk tevreden, vol ontzag, teleurgesteld en vermoeid te voelen.
Verdienmodel: datacenters, voorlopig
PSI bouwt eigen 'harnassen' rond bestaande AI-modellen: gereedschap, geheugensystemen en simulaties om een probleem breed en diep aan te pakken. Het geld komt voorlopig ergens anders vandaan. PSI simuleert met zijn tools hoe datacenters omgaan met warmte, stroom, water en geluid. Op lange termijn wil het bedrijf doorbraken in de theoretische natuurkunde omzetten in echte technologie. Topman Matt Pines erkent dat natuurkunde lastiger is dan wiskunde: "De natuur heeft een stem in je modellen van de werkelijkheid." Resultaten moeten dus ook in experimenten standhouden.
Wie controleert AI-ontdekkingen?
Het nieuws komt een dag nadat Anthropic Claude Fable 5.2 uitbracht, met de claim dat het model zelf twee open vraagstukken over zwarte gaten oploste. PSI moest zijn resultaat achterhouden tot het model bijna uit was, en gebruikte die tijd om het met experts te laten nalopen. Volgens adviseur Jim Halverson van Northeastern University zijn de spelregels voor dit soort AI-ontdekkingen nog in de maak; volgende week overleggen natuurkundigen daarover op MIT.
Voor de wetenschap verschuift de vraag daarmee van óf AI zulke bewijzen kan leveren naar hoe je ze controleert en wie de eer krijgt. Turturean zegt zelf dat dit misschien zijn laatste wetenschappelijke artikel is: "Over een paar maanden, waarom zou je nog een paper uitbrengen?" Een sterke uitspraak, die vooral laat zien hoe ontregelend de onderzoekers het tempo zelf vinden.
