AI moet medewerkers productiever maken, maar voor hun leidinggevenden levert het vooral extra hoofdbrekens op. Dat blijkt uit een enquête van onderzoeksbureau Nielsen onder 1.700 directeuren en senior managers in zeven landen, in opdracht van werkplatform Monday.com. TechCrunch sprak met de onderzoekers.

Gepolijst werk, maar van wie?

Meer dan 50 procent van de managers zegt dat ze het werk van hun mensen moeilijker kunnen beoordelen sinds het team AI gebruikt. Stukken komen kant-en-klaar binnen, en het is niet te zien hoeveel de medewerker zelf deed en hoeveel de AI. Bijna de helft besteedt daardoor meer tijd aan nakijken en bijsturen dan vroeger.

Dat betekent niet dat managers tegen AI zijn: 94 procent is enthousiast over de mogelijkheden. Het probleem is volgens Michal Miller Levi van Monday.com dat de techniek sneller gaat dan de organisatie kan bijbenen.

AI schrijft mee aan beoordelingen

  • 78 procent beoordeelt medewerkers inmiddels anders, met meer nadruk op goed prompten, slim taken uitbesteden aan AI en experimenteren.
  • 46 procent laat AI meedenken bij beslissingen, en 39 procent gebruikt AI om functioneringsbeoordelingen op te stellen.
  • 57 procent ziet meer softwaretools in omloop dan voorheen. Slechts 29 procent noemt de eigen AI-omgeving goed geregeld en centraal ingericht.
  • 58 procent verwacht binnen een jaar meer AI-agents dan mensen aan te sturen, en 46 procent is bang de controle over die agents te verliezen.

Risico op vooroordelen

Dat managers AI inzetten bij beoordelingen is niet zonder risico. Taalmodellen herhalen patronen uit hun trainingsdata, en eerder onderzoek liet zien dat ze vooroordelen kunnen hebben tegenover bepaalde groepen. Monday.com erkent dat bedrijven nog niet weten hoe ze daarmee om moeten gaan.

In Europa ligt daar een extra drempel. De AI Act merkt AI-systemen die worden gebruikt om werknemers te beoordelen of te volgen aan als hoog risico, met strengere eisen voor transparantie en menselijk toezicht. Daarnaast heeft een ondernemingsraad in Nederland instemmingsrecht bij systemen voor personeelsbeoordeling. Wie als leidinggevende zomaar een chatbot een beoordeling laat schrijven, begeeft zich dus op glad ijs.

Het onderzoek past in een breder beeld: ook Microsoft waarschuwde deze week dat het toezicht op AI-agents binnen bedrijven achterblijft bij het tempo waarin ze worden ingezet.