Chinese AI zonder dat je gegevens naar China gaan: voor een groeiend aantal Nederlandse bedrijven is dat geen tegenstrijdigheid meer. Volgens een reportage van de NOS van 25 oktober kijken ondernemers serieus naar downloadbare modellen uit China, die ze zelf op een eigen computer of op een Europese server laten draaien. AI Wereld zette de belangrijkste punten op een rij.
Contracten samenvatten met een kleine Qwen
Het bekendste voorbeeld uit de reportage is Driven Lawyers, een advocatenkantoor in Amsterdam. Het gebruikt een kleine versie van Qwen, de modellenfamilie van Alibaba, op servers in Duitsland. Daarmee maakt het kantoor onder meer samenvattingen van contracten. Oprichter Arvid van Oorschot zegt tegen de NOS dat het model minder goed is dan de grootste Amerikaanse modellen, maar voor dit soort werk goed genoeg.
Zijn argumenten zijn praktisch. Betaalde modellen worden bij intensief gebruik al snel duur, en gevoelige dossiers wil het kantoor niet naar servers in de Verenigde Staten of China sturen. Een model dat je zelf host, lost allebei die zorgen voor een deel op.
Waarom herkomst niet alles zegt
Het punt dat vaak wordt gemist: wie een open model downloadt, bepaalt zelf waar de berekeningen gebeuren. Het model stuurt niet vanzelf gegevens terug naar de maker. Qwen beschrijft in zijn eigen documentatie hoe je varianten lokaal draait met een programma als LM Studio, of hoe je een eigen serveromgeving opzet met software als vLLM.
Dat betekent niet dat het zonder zorgen is. Zelf hosten vraagt passende hardware, onderhoud en iemand die de antwoorden controleert. En een lokale installatie kan via koppelingen of instellingen toch weer data naar een clouddienst sturen. Een Europese server geeft je meer zeggenschap, maar is op zichzelf geen garantie dat het gebruik veilig is of past binnen de AVG.
Populair, maar niet per se beter
De belangstelling is ook buiten Nederland zichtbaar. Op de ranglijst van OpenRouter, een dienst die verzoeken doorstuurt naar allerlei modellen, staan twee varianten van DeepSeek bovenaan qua verwerkte tekst. Modellen van MiniMax, Z.ai en Tencent maken de top vijf compleet. Die cijfers gaan alleen over verkeer via OpenRouter en zeggen niets over wereldwijd marktaandeel of kwaliteit: een goedkoop model dat veel tekst verwerkt, klimt vanzelf snel.
Het past in een bredere trend. De afgelopen weken verschenen er op AI Weekblad meerdere Chinese open modellen, zoals MiniMax M3.1 Flash en Nanbeige4.3-33B. Tegelijk groeit het politieke wantrouwen: de VS weerden onlangs DeepSeek-software uit overheidssystemen. Voor Europese bedrijven die digitale onafhankelijkheid zoeken, zijn zelf gehoste open modellen, uit welk land ook, een van de weinige manieren om niet volledig afhankelijk te zijn van een handvol Amerikaanse aanbieders.
